Het Noordijkerveld

Het Noordijkerveld is een gebied binnen het gehucht Noordijk in het noorden van de gemeente Berkelland, tussen de plaatsen Gelselaar en Markvelde, aan de rand van de provincie Gelderland. Vroeger was dit een uitgebreid heidegebied. Momenteel wordt dit gebied heringericht.

Een prachtig stukje natuur waar we voornamelijk begraasd hebben met shetlandpony's. Een schitterend stilte gebied met zeer veel bijzondere flora en fauna. Een gebied waar we een beetje verliefd op zijn geworden en waar we helaas niet meer aan werken.

Onderstaande tekst komt van de IVN website, n.a.v. een wandeling.

In de vorige eeuw bestond het Noordijkerveld nog uit natte en vochtige heide met vennen. Rond 1900 is het grootste deel ontgonnen tot gras en akkerland. Zo ontstond er een landbouwgebied met natte weilanden en akkers op schrale zandgrond, afgewisseld met bosjes.

Dwars door het gebied werd door een particuliere maatschappij een spoorbaan aangelegd, van Neede naar Hellendoorn. Zand dat nodig was om de spoordijk te verhogen werd uitgegraven in een gebied naast de geplande spoorlijn. Zo ontstonden de ballastputten, nu nog steeds in gebruik als visvijver. De ballastputten worden gevoed door regenwater en grondwater. Planten die hierin voorkomen zijn o.a. teer vederkruid, krabbenscheer en fonteinkruid.

Rond 1930 werd het Twentekanaal gegraven en zowel het goederen vervoer en het aantal passagiers liep drastisch terug. In 1935 ging de spoorwegmaatschappij failliet. Een deel van de spoorlijn- tussen Noordijk en Neede bleef nog lange tijd in gebruik om het ijzererts naar de gieterij te vervoeren. Ook werd de Pele Mele via dit spoor vervoerd naar Neede, om vandaar uit getransporteerd te worden naar ijzergieterijen in o.a. Hengelo en Ulft.

In 1999/2000 werd er een begin gemaakt met de nieuwe ontwikkeling en de herinrichting van het Noordijkerveld. Landbouwgronden werden uit de productie genomen en een deel van de bodem werd afgeschraapt ( bouwvoor), zodat zaden, opgeslagen in de aarde weer de kans kregen te ontkiemen. Ook de vennen werden hersteld.

Wat we deze wandeling de deelnemers graag wilden laten zien waren de ontwikkelingen in de diverse afgeschraapte en heringerichte gebieden. Op het eerste gebied dat we bezochten groeide o.a. de klokjesgentiaan, zonnedauw, dop-en struikheide en wolfsklauw. Een wandeling dwars door een stuk bos en over de restanten van de oude spoorbaan bracht ons naar het tweede gebied dat wat later door Staatsbosbeheer is bewerkt en heringericht. Ook hier vonden we klokjesgentiaan, ogentroost, dop-en struikheide maar vooral veel gaspeldoorns, die zich in het gebied rijkelijk hebben uitgezaaid.

Als laatste onderdeel kwamen we bij het water winstation van Vitens. Het waterwingebied is 20 hectare groot en op jaarbasis pompt men hier ongeveer 0’7 miljoen m3 water naar boven op een diepte van 18/ 30 meter. Uiteraard heeft dit consequenties voor het gebied in de vorm van verdroging. Dit gegeven heeft bij de herinrichting van het Noordijkerveld steeds de nodige aandacht gehad. Het gebied rondom het Vitens gebouw is vanaf het vroege voorjaar tot ver in de herfst een gebied waar prachtige bloemen bloeien zoals de orchidee, pimpernel, ratelaar, blauwe knoop en het grasklokje. Zomers kan men er genieten van de kikkerconcerten en tot in de herfst van de vele insecten en vlinders, die zich in dit bloemen paradijs zeer thuis voelen.

 

Bron tekst: Anke Hollink IVN Oost Achterhoek